26. O segredo da funda azul

Letra H. OLLE SVENSSON/FLICKR.

César Lorenzo Gil.

Iria Brens e Sofía Lence baixaron da furgoneta da cuadrilla de obreiros vestidas coa funda azul, igual ca os seus compañeiros. Era o xeito de burlar a permanente vixilancia do grupo de Demetrio Caxade á porta do edificio onde se estaba a reformar o local da futura libraría do home máis rico do mundo.

Dentro traballaban electricistas, albaneis e carpinteiros. Cheiraba a verniz, a suor e a pladur. As mulleres tiraron os cascos.

—Perdoade todas as prevencións —apareceu o home máis rico de Galicia. Levaba un traxe gris clariño e un amplo fular de caxemiras en tons violáceos a caerlle desde os ombros—. Teño detrás miña unha especie de policía autonómica des que convocamos o premio. Alguén anda adoecido por coñecer os vosos nomes… Mais non vos preocupedes, abusando da confianza de dúas mulleres fantásticas que me serven de engado, o voso anonimato nesta tarefa está garantido.

Subiron os tres as escadas de caracol. O primeiro andar, o que ía ser destinado a oficinas, aínda estaba en pura obra. Mais os outros andares, os apartamentos onde Brens e Lence vivirían os próximos seis meses, estaban rematados.

—Que luxo —dixo Iria Brens tan pronto viu a cociña do seu—. Vou estar mellor que en Ottawa.

—Non se me ocorre mellor lugar para pasar este novo confinamento —contestou Sofía Lence.

Lence era xornalista cultural. Traballara case vinte anos no xornal máis vendido de Galicia até que, aborrecida con case todo o que vivía na redacción, pediu a conta e marchou. Desde había case unha década vivía de redactar informes de lectura para editoriais de Barcelona. O home máis rico de Galicia soubo que algunha vez estivera ao cargo da preselección de orixinais nalgún premio literario galego e por iso pensou nela para ese traballo. Acabou de convencerse de que era a idónea cando leu no Grial unha crítica súa sobre a edición das obras completas de Valle-Inclán.

Iria Brens pedira a excedencia no Departamento de Historia da Universidade de Ottawa. O home máis rico de Galicia léralle a súa última novela, Paciencia, xusto cando estaba a maquinar en quen confiar para o xurado do premio. Ademais, Brens publicaba, desde había dous anos, un podcast de crítica literaria de libros galegos con bastante prestixio.

Na sala dun dos apartamentos, ben separados uns dos outros, sentaron. O home máis rico do mundo ofreceulles café e biscoito. No andel da parede habería vinte ou trinta libros.

—Esta semana estiven durmindo aquí —comentou con elas mentres enchía os pocillos—. Podo levar os libros se che molestan.

Iria negou coa cabeza mentres se levantaba para ir espreitar os títulos. Unha ducia pertencían á colección de Narrativa de Xerais, sobre todo novelas descatalogadas, publicadas na primeira metade da década do 1990.

—Pepe Miranda, Suárez Abel, Martínez Oca… —dixo Iria—. Os bartlebys galegos que un día deixaron de escribir.

Sofía Lence puxo a máscara antes de achegarse á biblioteca. Había tamén libros de Galaxia, da época na que aínda as capas eran brancas, cun deseño cartesiano e ríxido.

—Xavier Alcalá, Alfredo Conde, Bieito Iglesias… Ten aquí os vellos rockeiros que se resisten á xubilación.

—Todo o que levo lido desde marzo do 2020, é dicir, fai agora un ano —falou o home máis rico de Galicia—, procede dos fondos da libraría que había no baixo. Aí hai tamén varias novelas de Sotelo Blanco…

—Xa vexo: Xerardo Vidal, Sierra Veloso, Nacho Taibo… —comentou Iria Brens.

—Que perda foi a fin de Sotelo —Sofía buscou a complicidade visual con Iria—. Aquela era dourada de Carlos Lema como editor: Xavier Queipo, Aníbal Malvar, Xurxo Borrazás…

O home máis rico do mundo decatouse de que quedara en inferioridade na conversa e acabou de sinalar outros títulos do andel.

—Interesáronme bastante estas autoras: Patricia Janeiro, Teresa Moure, Eva Moreda… Esta —colleu un libro totalmente azul—, esta gustoume moito, Contrato temporal, de Beatriz Dacosta. Non publica agora tampouco, non si?

—Eu perdinlle a pista completamente —dixo Sofía—. A editorial na que está publicada ten unha historia fundouna un home moi curioso, Franck Marc, coido que era alsaciano. Veu a Galicia, coido que porque tiña unha parella galega, aprendeu galego e acabou por fundar unha editorial en galego.

—E que foi del? —preguntou o home máis rico de Galicia.

—Penso que volveu para Francia. Eu seguino unha tempada no Twitter. Hai anos xa.

—Entón… —o home máis rico de Galicia esfregou as mans como quen se quere motivar para un traballo que prevé duro—, como vedes o concurso?

—Todo vai depender de quen se presente —respondeu tímida Iria.

—O lóxico é que practicamente todos os que teñan unha obra rematada se presenten —falou con algo de resignación Sofía—. Malo será que non haxa nada bo.

—O teu traballo ten o seu aquel —comentou o home—. Entre ti e a subdirectora tedes que ler todo o que chegue. Eu teño moitas esperanzas postas na creatividade galega. Pero logo vexo que novidades se están publicando e, francamente, éntranme dúbidas. Agora xa non traballan ese Lema ou ese Franck, será por iso?

—Carlos Lema é editor en Galaxia —apurou a contestar Iria—. Até onde eu sei é un profesional moi serio, o único editor que lles manda reescribir aos autores.

—Corre o rumor —falou Sofía— de que varios libros gañadores de concursos literarios de prestixio foron corrixidos por el, coma por coma, logo de levaren o premio. Centos de páxinas inservibles lanzadas ao lixo.

—Mais iso é un pouco estraño. O premio habería que darllo a el —a gargallada do home máis rico de Galicia soou apagada por baixo da máscara—. Nós non podemos premiar un libro… digamos inacabado. Ten que ser unha obra mestra.

—Eu confío nos autores máis ambiciosos literariamente, que nos presenten eses libros valiosos que lles rexeitaron nas editoriais comerciais —dixo Iria.

—De verdade pensas que hai esas xoias agochadas nos caixóns? —respondeulle Sofía—. Mira na cantidade de novelas que se publican todos os anos en galego!

—Cando pensei neste premio, con todos os respectos, o que quería era motivar os autores para dedicarlle tempo a escribiren —o home sentou no sofá, na man levaba Lois e Helena buscándose un día de tormenta, de Manuel Veiga—, que contasen cun ano por diante para pórse horas e horas… coa promesa dunha recompensa á altura do seu esforzo. Cando queres ter os mellores e que dean o máximo, hai que premiar o seu sacrificio. A ver se fun quedar curto coa dotación do premio!

Iria e Sofía riron. Do andel caeu un exemplar de Ébora, de Xosé Carlos Caneiro.

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair /  Cambiar )

Google photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google. Sair /  Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair /  Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair /  Cambiar )

Conectando a %s